Amerikaanse overheid koopt

14 september 2026

Een van de beloftes die voorstanders van Brexit tien jaar geleden deden, was dat er minder geld naar Europa zou gaan en dat dit ten goede zou komen aan de gezondheidszorg (NHS).

Zoals wel vaker met politieke beloftes, kwam dit niet uit. Er gaat weliswaar meer geld naar de NHS, maar niet zoveel als de ‘Brexiteers’ beloofden. En dat zal de komende jaren niet veranderen. Juist door Brexit zijn de overheidsfinanciën in de knel gekomen. Het gevolg is dat Britse obligaties de hoogste rente in de afgelopen twintig jaar vergoeden.

Maar niet alleen de Britse rente stijgt. Wereldwijd lopen de obligatierendementen op. De Amerikaanse rente bereikte de afgelopen week bijna 5%. Ondanks dat beloofde de Amerikaanse president Trump alle Amerikanen $ 5.000, onder de voorwaarde dat men in november overwegend op de Republikeinse Partij zou stemmen. Er zijn 240 miljoen Amerikanen, dus de kans bestaat dat de Amerikaanse regering $ 1,2 biljoen extra moet uitgeven. En er is al een staatsschuld van meer dan $ 40 biljoen, de hoogste ooit. Het is niet vreemd dat veel analisten denken dat alleen daardoor al de rente zal gaan stijgen. Zoals zo vaak met Trumps ideeën zijn er nog heel wat hindernissen te overwinnen voordat het werkelijkheid wordt. Zo staat in de Amerikaanse wetgeving, net als in die van veel andere democratieën, dat betalen om iemand op een persoon of partij te laten stemmen een criminele daad is. De vraag voor beleggers is echter of er inderdaad een verband bestaat tussen overheidstekorten en de rente. Dat lijkt er niet te zijn. Veel analisten redeneren alsof een overheid gelijk is aan een bedrijf. Een bedrijf dat fors leent, ziet inderdaad de rente die het moet betalen steeds verder oplopen. Beleggers eisen namelijk een hogere risicopremie door de groei van de schulden. De kans dat een bedrijf failliet gaat, neemt immers toe als de schuldratio stijgt. Landen kunnen echter niet ineens van de aardbodem verdwijnen. Ze kunnen wel besluiten hun schulden niet te betalen. Dat heeft Argentinië herhaaldelijk gedaan, maar het land bestaat nog altijd.De oplopende rente in de Verenigde Staten heeft dus niet als oorzaak de hogere overheidsschuld. Er is eerder een verband met de hoger verwachte inflatie. En die lijkt voorlopig niet te dalen, zo bleek afgelopen vrijdag uit de Consumer Price Index (CPI). Komende week vergadert het beleidscomité van de Amerikaanse centrale bank (Fed). Naar aanleiding van de CPI-cijfers steeg de verwachting dat de Fed de rente zou verhogen van 59% naar 87%. Natuurlijk blijft de vraag of de nieuwe Fed-voorzitter Kevin Warsh dit zal doen. Hij is net benoemd door president Trump, die herhaaldelijk laat weten dat hij vindt dat de Fed de rente juist moet verlagen. Ook minister van Financiën Scott Bessent is geen voorstander van een verhoging. Om de Fed te helpen, kondigde hij een maand geleden aan staatsleningen te gaan kopen om zo de kapitaalrente te verlagen. Dat lijkt niet helemaal te lukken, zo bleek afgelopen week. Maar de belangrijkste reden voor de hogere rente is simpelweg dat de economie sterk groeit. En dat is de reden waarom de aandelenmarkt nog altijd positief is.