Volatiliteit

18 november 2024

Zoals vorige week vermeld daalde de VIX index na de verkiezing van Trump het sterkst sinds december 2021. Een opmerkelijk gegeven omdat men eerder wat anders zou verwachten.

VIX staat voor volatiliteits index. En volatiliteit staat voor beweeglijkheid. Hoe hoger de beweeglijkheid hoe sterker de koersuitslagen. Veelal in de financiële pers wordt deze ook de “onrustindex” genoemd. Maar hoe wordt de beweeglijkheid in de toekomst gemeten? Dat is een lastige want niemand kan de prijs van de komende dagen aangegeven en dan ook niet de beweeglijkheid die er gaat komen. De VIX is gebaseerd op de mogelijke prijsbewegingen voor de komende 30 dagen.

Met name voor de prijs van opties is de volatiliteit van groot belang. De berekening is ingewikkeld. Basis is de standaarddeviatie. Voor een dobbelsteen is dit 1 op 6. De kans dat na een worp de vier bovenligt is dus 1/6. Net als voor de ander vijf nummers. Dat blijft ook hetzelfde in een eindeloze aantal worpen. Als er 100 keer 5 is gegooid is de kans dat er wederom het 5 wordt 1 op 6. Niet meer maar ook niet minder want een dobbelsteen heeft geen geheugen. Voor financiële instrumenten is het ingewikkelder. De kans op een 1% beweging de komende tijd is groot. Maar er is ook een kans dat de koers 100% stijgt of daalt. Klein maar aanwezig. Er is ook een kans op 200% beweging. Zij het dat dit voor een daling onmogelijk is (aandelen koersen kunnen niet lager dan 0). Om de prijzen van opties te kunnen berekenen hebben begin jaren zeventig Fischer Black en Myron Scholes een rekenmodel gemaakt dat heden ten dage nog wordt gebruikt. Volgens dit model zullen prijzen van opties stijgen als wordt verwacht dat de beweeglijkheid zal toenemen. Dat zagen we in de aanloop van de presidentsverkiezingen. Een van de redenen voor de daling van de VIX was de duidelijke uitslag van de verkiezingen. Opmerkelijk genoeg daalde niet alleen de VIX-index, maar ook de MOVE-index, die de volatiliteit in de obligatiemarkt meet. Bovendien nam na de verkiezingen de volatiliteit in het valutapaar euro/dollar aanzienlijk af. Zoals vorige week al vermeld is de daling van al deze volatiliteitsindexen opmerkelijk. Immers men moet uit de daling afleiden dat blijkbaar de handelaren in deze indexen een rustige tijd voor al deze financiële markten verwachten. Maar als een ding zeker is, is dat de wijze waarop president Trump de komende vier jaar zal regeren juist uitermate onvoorspelbaar zal zijn. Natuurlijk is het goed voor bedrijven als er belastingverlagingen komen. Maar invoeren van importtarieven kan ook slecht uitpakken voor sommige Amerikaanse bedrijven. Hetzelfde geldt voor obligaties. Zullen de plannen van de regering Trump wel of niet voor sterk oplopende tekorten zorgen en dus ook voor hogere rentes. En als Trump de centrale bankvoorzitter wil vervangen dan zal dat terug te zien in de koers van de dollar. De daling van de diverse  volatiliteitsindexen suggereert dat beleggers geen sterke bewegingen verwachten de komende tijd. Maar wellicht is het een indicatie dat men geen prijskaartje nu durven op te hangen aan president Trump.